Pierwopis kontra duplikat.

Wymiana doświadczeń pomiędzy genealogami, dyskusje ogólne na tematy genealogiczne i historyczne, dane dotyczące parafii, archiwów, ciekawych stron, itd
ODPOWIEDZ
Jan M. Musielak
Posty: 567
Rejestracja: 02 sty 2008, 09:45
Lokalizacja: Poznań

Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Jan M. Musielak »

W moim zagajniku genealogicznym mam Melchiora Zielonkę, ur. 1831, syna Sebastiana, syna Jakuba i Reginy, i Katarzyny. Dzięki Basi udało mi się namierzyć zgon ojca, który, według duplikatu, w wieku lat 50 zmarł w Kaczagórce 25.02.1842 i jest zapisany pod numerem 12. Dodatkowo w akcie zgonu odnotowana jest wdowa - Katarzyna i 6 dzieci, m.in. Melchior lat 11. Ale duplikat to duplikat. Sięgnąłem po pierwopis i tam, pod numerem 12 również jest zapis zgonu Sebastiana, który w wieku lat 50 zmarł w Kaczagórce 25.02.1842. Problem w tym, że w pierwopisie zmarły nie nazywa się Zielonka ale Praczyk i jest synem Walentego i Franciszki. Nie ma też informacji o wdowie i dzieciach. Dla pewności porównałem zapisy obu ksiąg od nr 1 do 30 i wszystkie, z wyjątkiem tego jednego były ze sobą zgodne.
x. Jan M. Musielak
AAP
Awatar użytkownika
Henryk Krzyżan
Posty: 5468
Rejestracja: 27 lip 2013, 09:11
Lokalizacja: Poznań

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Henryk Krzyżan »

Ja dzięki podwójnym księgom ślubów Wolsztyna znalazłem przodków mojej babci Mąkowskich, bo sam bym nigdy na to nie wpadł. W jednej księdze Wawrzyniec został wpisany jako Monkowski vel Mąkowski, a w drugiej jako Munkowski, a ponieważ w parafii, z której pochodził nie było Mąkowskich, więc doszedłem do wniosku, że urodził się jako Muńko, co potwierdził akt urodzenie, który przesłało mi AD w Zielonej Górze, a potwierdził to pan Krzysztof Raniowski, który zrobił mi drzewo do połowy XVII wieku, za co bardzo dziękuję.
Pozdrawiam
Henryk Krzyżan
Awatar użytkownika
Paweł Wietrzykowski
Posty: 2428
Rejestracja: 13 sty 2017, 11:10
Lokalizacja: Poznań

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Paweł Wietrzykowski »

Spotkałem się z tym, że w pierwopisach zapisywano akty chronologicznie z miasta i wsi należących do miejskiej parafii a w duplikatach osobno - z osobną numeracją - zapisywano akty miejskie i osobno wiejskie.
Pozdrawiam, Paweł
poszukuję: Wietrzykowski, Wyzuj, Gibowski, Sławek

Umarłych wieczność dotąd trwa, dokąd pamięcią im się płaci.
Awatar użytkownika
Gregorius
Posty: 651
Rejestracja: 18 paź 2016, 20:47

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Gregorius »

Wygląda to tak jakby osoba pisząca duplikat wniosła poprawki do źle zapisanego pierwopisu oraz poczyniła znaczące informacje o rodzinie zmarłego.

Jeśli sprawdzić dane dzieci (podane w duplikacie) to w pierwopisie znajdziemy Melchiora urodzonego 2 stycznia 1832 roku (chrzest 8 stycznia), jego rodzice to Sebastian i Katarzyna, Sylwestra urodzonego 30 grudnia 1826 roku (chrzest 1 stycznia), ci sami rodzice - więcej dzieci nie sprawdzałem.

Według zapisu aktu małżeństwa Sebastiana i Katarzyny z parafii Borzęciczki z 1815 roku rodzice Katarzyny to Wojciech Pietrzak i Brygida (w akcie ślubu któregoś dziecka Sebastiana i Katarzyny pojawia się nazwisko Katarzyna Wojcieszak).

No i jeszcze taka ciekawostka:

Mokronos (par. rzymskokatolicka) - akt urodzenia/chrztu, rok 1821 , Liber baptisatorum, copulatorum, mortuorum
Andreas , rodzice: Sebastianus Praczyk , Catharina z Woytczakow ,
Inne osoby występujące w dokumencie:
Bonaventura Rybożyński
Victoria Rybożyńska
Ostatnio zmieniony 08 mar 2026, 20:45 przez Gregorius, łącznie zmieniany 1 raz.
Grzegorz
Awatar użytkownika
Gregorius
Posty: 651
Rejestracja: 18 paź 2016, 20:47

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Gregorius »

Sebastian (Praczyk) w pierwopisie aktu zgonu ma podany zawód "censuarius"
Nie wiem czy można wierzyć AI:

Słowa praczyk oraz łacińskie censuarius łączy przede wszystkim kontekst spisów ludności oraz dawnych systemów podatkowych, choć ich drogi etymologiczne są różne.

Oto kluczowe punkty wspólne:

Funkcja „rachmistrza”: W dawnej Polsce terminem praczyk określano urzędnika niższego szczebla, który zajmował się spisywaniem ludności, inwentarza lub zbieraniem podatków (często utożsamiany z poborcą lub pomocnikiem komisarza spisowego).

Censuarius w łacinie administracyjnej to osoba związana z cenzusem (spisem majątkowym).

Relacja podatek–spis: Oba słowa wywodzą się z czynności urzędowych mających na celu oszacowanie daniny. Łacińskie census to szacunek majątku, a staropolski praczyk (etymologicznie powiązany z dawnym słowem „prać” w znaczeniu „bić/wymuszać” lub staropolskim „spraczać” – dochodzić należności) odnosił się do egzekwowania obowiązków wynikających ze spisu.
Grzegorz
Jan M. Musielak
Posty: 567
Rejestracja: 02 sty 2008, 09:45
Lokalizacja: Poznań

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Jan M. Musielak »

Gregorius pisze: 08 mar 2026, 19:08 Jeśli sprawdzić dane dzieci (podane w duplikacie) to w pierwopisie znajdziemy Melchiora urodzonego 2 stycznia 1832 roku (chrzest 8 stycznia), jego rodzice to Sebastian i Katarzyna, Sylwestra urodzonego 30 grudnia 1826 roku (chrzest 1 stycznia), ci sami rodzice - więcej dzieci nie sprawdzałem.
Ja odnalazłem wszystkie wymienione w akcie zgonu dzieci z wyjątkiem najstarszej Marianny. U wszystkich, włącznie z Andrzejem, u którego ojciec to Sebastian Praczyk, (u pozostałych nazwisko ojca to różne wersje pochodne od Zielony) status ojca to inquilinus. W akcie zgonu Sebastiana w duplikacie status zmarłego to chałupnik. Status "censuarius" nie pojawia się w żadnym innym dokumencie.
x. Jan M. Musielak
AAP
Bartek
Posty: 2542
Rejestracja: 21 mar 2007, 10:02
Kontakt:

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Bartek »

Gregorius pisze: 08 mar 2026, 20:06 Nie wiem czy można wierzyć AI:

Słowa praczyk oraz łacińskie censuarius łączy przede wszystkim kontekst spisów ludności oraz dawnych systemów podatkowych, choć ich drogi etymologiczne są różne.
Same bzdury. Praczyk nie oznaczał urzędnika, a censuarius w tym kontekście to czynszownik (chłop, który zamiast odrabiać pańszczyznę płacił czynsz).
Pozdrawiam - Bartek

HIC MORTVI VIVVNT ET MVTI LOQVVNTVR. A dbałość o naukę jest miłość.
Awatar użytkownika
Gregorius
Posty: 651
Rejestracja: 18 paź 2016, 20:47

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Gregorius »

Czyli jak w piosence Budki Suflera : Nie wierz nigdy ..." ( i AI).
Grzegorz
Awatar użytkownika
Gregorius
Posty: 651
Rejestracja: 18 paź 2016, 20:47

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Gregorius »

Jan M. Musielak pisze: 10 mar 2026, 00:00 Ja odnalazłem wszystkie wymienione w akcie zgonu dzieci z wyjątkiem najstarszej Marianny.
Marianna urodziła się 21 września 1817 roku, chrzest w parafii Mokronos 25 września 1817.
Grzegorz
Jan M. Musielak
Posty: 567
Rejestracja: 02 sty 2008, 09:45
Lokalizacja: Poznań

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Jan M. Musielak »

Gregorius pisze: 10 mar 2026, 09:40
Jan M. Musielak pisze: 10 mar 2026, 00:00 Ja odnalazłem wszystkie wymienione w akcie zgonu dzieci z wyjątkiem najstarszej Marianny.
Marianna urodziła się 21 września 1817 roku, chrzest w parafii Mokronos 25 września 1817.
Dziękuję!
Czyli dwoje najstarszych to Praczyki. I jeszcze raz inquilinus.
x. Jan M. Musielak
AAP
Jan M. Musielak
Posty: 567
Rejestracja: 02 sty 2008, 09:45
Lokalizacja: Poznań

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Jan M. Musielak »

I kolejne nazwisko w zestawie:
1838 ślub Marianny Zielonki lat 20 z Stefanem Szymczakiem
1840 rodzi się Katarzyna, c. Stefana Szymczaka i Marianny Sobczak
1843 rodzi się Ignacy, s. St. Sz. i Marianny Praczyk
1858 rodzi się Jadwiga, c. St. Sz. i Marianny
1862 ślub Katarzyny Szymczak, lat 22, c. Stefana i Marianny Praczyk
1879 ślub Jadwigi, c. St. Sz. i Marianny Praczyk
Wszystko w oparciu o pierwopisy z parafii Mokronos.
x. Jan M. Musielak
AAP
Awatar użytkownika
Łukasz Bielecki
Posty: 3913
Rejestracja: 21 lis 2006, 16:07

Re: Pierwopis kontra duplikat.

Post autor: Łukasz Bielecki »

Ksiądz niewątpliwie to wie, ale niektórzy czytający forum mogli nie załapać, że nazwisko Sobczak pochodzi od imienia Sebastian (dawniej po ludowemu Sobestian, Sobek). Dlatego pojawienie się nazwiska Sobczak wcale nie zaskakuje w tym przypadku, skoro już wiemy, że nazwiska w tej rodzinie nie były jeszcze do końca przypisane.
Łukasz Bielecki

...et Marcus genuit Lucam. Lucas autem genuit Ignatium.
ODPOWIEDZ